Yüzde Hesaplama
Bir sayının yüzde kaçına denk geldiğini ya da iki sayı arasındaki yüzde oranını bulur. İşlem türünü seçip A ve B değerlerini yazdığında sonuç, kullanılan formül ve ara adımlar aynı ekranda görünür.
Sayıları gir, sonuç burada belirsin.
Yüzde nasıl hesaplanır?
Yüzde, bir sayının yüze bölünmüş parçasını gösterir. Bir sayının %B'si bulunurken sayı B ile çarpılıp 100'e bölünür. Bir sayının başka bir sayının yüzde kaçı olduğu sorulduğunda sayı diğerine bölünür ve sonuç 100 ile çarpılır.
Formül
A'nın %B'si = (A × B) / 100 · Oran = (A / B) × 100
Formüldeki değişkenler
- A
- İşlem yapılan sayı. Oran işleminde yüzdesi aranan sayıdır.
- B
- İlk işlemde yüzde oranı, oran işleminde karşılaştırma yapılan temel sayıdır.
Hesaplama adımları
- 1İşlem türünü seç.
- 2A sayısını yaz.
- 3B sayısını yaz.
- 4Sonucu ve formülün nasıl uygulandığını ekranda oku.
Sonuç virgülden sonra en fazla iki basamak gösterilir, ara adımlar yuvarlanmadan hesaplanır.
Örnek
İşlem türüne göre formül değişir. Sonuç virgülden sonra en fazla iki basamak gösterilir.
Yüzde hesaplama hakkında bilmen gerekenler
Yüzde neyi ifade eder?
Yüzde, bir bütünün yüz eşit parçasından kaçının alındığını gösterir. %25 ifadesi bütünün dörtte biri anlamına gelir. İndirim, zam, faiz ve vergi oranları günlük hayatta bu biçimde yazılır.
İki işlem arasındaki fark
Birinci işlem var olan sayıdan bir parça bulur, sonuç sayı olarak çıkar. İkinci işlem iki sayıyı birbirine oranlar, sonuç yüzde olarak çıkar. Hangi bilgiyi aradığına göre işlemi seçersin.
Kesir ve ondalık karşılıklar
Yüzdeler kesir ve ondalık biçimde de yazılabilir. %25 değeri 1/4 kesrine ve 0,25 ondalığına eşittir, %50 yarım demektir. Ondalık biçim, formüldeki çarpma işleminde sayıyı 100'e bölmek yerine doğrudan kullanılabilir.
Kesirden yüzdeye geçmek istediğinde payı paydaya bölüp sonucu 100 ile çarpman yeterlidir. Örneğin 3/8 kesri 0,375 ondalığına, bu da %37,5 değerine denk gelir.
Hangi alanlarda kullanılır?
İndirimli fiyattan ödeyeceğin tutarı bulmak, gelen zammın tutarını çıkarmak, vergi ve faiz tutarını görmek, not ortalamasını değerlendirmek için yüzde hesabı kullanılır.
Sonucu kontrol etme
Parça bulma işleminin doğruluğunu ters işlemle sınayabilirsin. Bulduğun parçayı asıl sayıya böldüğünde ve 100 ile çarptığında, girdiğin yüzde oranına dönmen gerekir. Dönmüyorsa sayılardan biri yanlış girilmiştir.
Oran işleminde sonucun sağlaması daha kolaydır. Çıkan oranı temel sayı ile çarpıp 100'e böldüğünde ilk sayıyı elde ediyorsan hesap tutarlıdır.
Ondalıklı değerler ve yuvarlama
Ondalıklı değerlerde ayırıcı olarak virgül kullanılır. Sonuç ekranda iki basamağa yuvarlanır, hesap ise yuvarlanmamış değer üzerinden yürür. Bu yüzden elle yapılan kısa yuvarlamalarda küçük farklar çıkabilir.
Yüzde ifadelerinin hesapta karşılığı
Aynı cümle iki farklı hesap anlamına gelebilir. Aşağıdaki karşılıklar, hangi ifadenin hangi işleme denk geldiğini gösterir.
| İfade | Hesapta Karşılığı | Nerede Kullanılır |
|---|---|---|
| Yüzde artış | Tutar çarpı bir artı oran | Zam ve fiyat artışı |
| Yüzde azalış | Tutar çarpı bir eksi oran | İndirim ve değer kaybı |
| Yüzdesi kadar | Tutar çarpı oran | Komisyon ve pay |
| Yüzde puan fark | İki oranın aritmetik farkı | Oran karşılaştırması |
| Bileşik artış | Her dönemde yeni tutar üzerinden | Uzun vadeli büyüme |
Oran ile yüzde puan farklı şeylerdir, karıştırıldığında sonuç yanlış okunur.
Dikkat edilmesi gerekenler
- 1B alanına yüzde işareti yazmana gerek yok, yalnız sayıyı gir.
- 2Ondalıklı değerde virgül kullan, örnek 12,5 gibi.
- 3Oran işleminde B sıfır olursa sonuç çıkmaz, sıfıra bölme tanımsızdır.
- 4İşlem türünü değiştirdiğinde aynı sayılarla farklı sonuç alırsın, sonucu yorumlamadan önce seçtiğin işlemi kontrol et.
- 5Sonucu fatura veya not gibi bir yere yazacaksan yuvarlanmamış değeri esas al.
Sık sorulan sorular
Sayı 100'e bölünür, sonra yüzde oranıyla çarpılır. Çıkan değer sayının o orana denk gelen parçasıdır.
İlk sayı ikinciye bölünür, çıkan sonuç 100 ile çarpılır.
Artışta sayı oran kadar büyütülür, azalışta küçültülür. Bu iki işlem ayrı araçlarda hesaplanır.
Bir değerin diğerine göre yüzde kaç değiştiğini gösterir. Değişim oranı yüzde fark aracında hesaplanır.
Girebilirsin, alan ondalıklı değeri kabul eder. Ayırıcı olarak virgül kullanılır.
Okunabilirlik için sonuç iki basamağa yuvarlanır, hesap yuvarlanmamış değerle yapılır.
Geçebilir. Oran işleminde ilk sayı ikinciden büyükse sonuç yüzün üzerinde çıkar.
Çalışır. Parça bulma işleminde negatif sayı negatif parça verir, oran işleminde işaret sonucun yönünü gösterir.
Sonuçlar bilgilendirme amaçlıdır. Yüzde hesabı girilen değerlerle yapılır ve sonuç virgülden sonra en fazla iki basamak gösterilir. Kesin değer gereken yerde yuvarlanmamış sonucu esas al.
Bu araç Hesap Vaktim tarafından hazırlanır ve güncellenir. Hesaplama yöntemi ve varsayımlar formül açıklamasında yazar. Bir hata veya eksik görürsen İletişim sayfasından bildir, inceleyip düzeltiriz.